Wspomnienia z Kraskowa

Kolejny pałac w pobliżu

2011-05-30T11:23:00.004+02:00

10 kilometrów na zachód od Kraskowa w Piotrowicach Świdnickich znajduje się budowla o charakterze obronnym. Przez część osób nazywana jest zamkiem. Powstała ona w drugiej połowie XVI w. Ufundował ją Jacob von Zedlitz. Szacuje się, że budowę zakończono w 1591 lub 1599 roku. W 1600 roku Piotrowice weszły w skład ordynacji rodu Zedlitzów, którego główna siedziba mieściła się w Łażanach. Miało to zabezpieczyć majątek przed podziałem i dać prawo pierworodnemu do dziedziczenia wszystkiego.

W trakcie wojny trzydziestoletniej dwór był splądrowany przez bandy i okolicznych chłopów. W 1622 roku majątek Zedlitzów przejęli Nostitzowie. W 1650 roku majątek dziedziczy Otto Siegmund von Nostitz. W 1698 rozpoczyna on remont zamku. Dokonuje on niewielkich przebudów i prac remontowych. Jego syn Carl Gottlieb von Nostitz dziedziczy majątek w 1716 roku. Pałac jest wtedy zadłużony. Aby ratować majątek, wdowa do Carlu- Beate Abigail von Siegroth – Schlawkau wychodzi za mąż, za zasłużonego w wojnach śląskich, generała armii pruskiej Wilhelma Dietricha von Buddenbrocka. Majątek zostaje uratowany. Jednak Beate Abigail umiera nie pozostawiając potomka. Piotrowice trafiają wtedy w ręce krewnego jej drugiego męża – hrabiego von Burghauss. Nowy właściciel przeprowadza kolejny remont dworu w 1799.

Nowy właściciel wydaje się być ratunkiem dla wsi. Łoży on duże sumy na cele charytatywne, buduje m.in. szpital dla biednych na terenie swojej posiadłości. Następnie majątek odziedziczył Karl von Burghauss. Jednak po jego śmierci Piotrowice były zarządzane głównie przez dzierżawców. Kolejna przebudowa nastąpiła w 1894 roku. Obejmowała ona głównie wieże i ich dachy. W 1945 roku dwór po raz kolejny został zniszczony. Ucierpiał dach i jedna wieża.

Niegdyś zamek otaczała fosa, obecnie przypomina ona bardziej bagno. Można ją pokonać za pomocą mostu pięcioprzęsłowego.

Po wojnie majątek w Piotrowicach do lat 60. Należał do Jaroszewskich Zakładów Materiałów Ogniotrwałych, w których produkowano taśmy hamulcowe, taśmy uszczelniające i okładziny cierne. Następnie przekazano go PGR-owi w Łażanach. Obiekt nie był chroniony, a zabezpieczenia były prowizoryczne. Pałac niszczał, był okradany, aż w 2002 roku skradziono renesansowy portal w kilkunastoma herbami.

Obecnie pałac jest w rękach prywatnych. O pozwolenie na wstęp na teren majątku należy uzyskać zgodę od zarządcy, który mieszka w budynku obok starego szpitala.

Zamek w Domanicach

2011-05-16T15:09:00.009+02:00

Nieopodal Kraskowa (około 3 km) znajduje się zamek w Domanicach. Wybudowano go w XIII w. jako zamek rycerski. Dzięki położeniu na wzgórzu miał on strzec brodu na Bystrzycy. Był on wtedy własnością rycerską. dalsze losy nie są znane, jednak W XV i XVI wieku został przebudowany na renesansowy dwór, a w wieku XVIII na barokowy pałac. Dalsza przebudowa nastąpiła w 1821 roku.

Obecnie zamek jest czterokondygnacyjnym budynkiem, z wieżą od strony dziedzińca. Jego wygląd jest efektem ostatniej przebudowy, jednak na ostateczny kształt obecnego pałacu wpłynął układ przestrzenny pierwotnego planu zamku. Zamek, choć wyglądem przypomina bardziej pałac zachował kilka cech starego założenia - rozmieszczenie otworów okiennych i nieregularność w układzie pomieszczeń. Po II Wojnie Światowej zamek stał się własnością państwową. W tamtym czasie niektóre elementy, np. XV-wieczne witraże, zostały przeniesione do Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Obecnie należy on do Stowarzyszenia Artystów Scen Polskich, ale przez wieloletnie zaniedbania jego odbudowa następuje powoli.

Wjazd do zamku prowadzi przez kamienny most nad fosą. Wokół pałacu znajduje się duży, zaniedbany park. W otoczeniu znajdują się także oficyny i zabudowania gospodarcze z okresu ostatniego remontu, wykorzystywane jako składy i mieszkania. Dawny XVIII-wieczny budynek szkolny został przeznaczony na przedszkole. Obecnie teren zamku jest zamknięty i niedostępny dla zwiedzających.

Okolice Kraskowa

2011-05-09T16:45:00.007+02:00

Nie ma wątpliwości, że pałac w Kraskowie jest bardzo piękny. Jednak jego okolica jest również warta zobaczenia. Dosłownie o rzut kamieniem znajdują się liczne zabytkowe pałacyki, kościoły i małe wsie.

Kapliczka pokutna

W pobliżu pałacu w Kraskowie znajduje się m.in. kościół pw. św. Wawrzyńca. Pochodzi on z drugiej połowy XIII w. Pierwsze wzmianki o kościele w Śmiałowicach pochodzą z 1318 r. Parafia została erygowana w XIV w. Kościół został rozbudowany około 1500 roku. W XVII w. został otoczony murem obronnym ze strzelnicami. Kolejna przebudowa nastąpiła w XVIII w. m.in. poszerzono nawę i prezbiterium, dlatego ma asymetryczną bryłę. Przy murze stoi słup pręgierza z 1454r. Kościół został ponownie przebudowany w 1925 r., kiedy odrestaurowano również zniszczoną wierzę. Przy bramie wejściowej znajduje się krzyż pokutny z wyrytą kuszą z 1413 roku. We wnętrzu kościoła znajduje się barokowy ołtarz z gotycką rzeźbą madonny. Zachowały się również epitafia z lat 1459-1600. Przy bramie znajduje się również sacramentarium z XV w., a dalej w murze umieszczona jest kapliczka pokutna.

Pałac i jego historia

2011-04-15T12:49:00.012+02:00

Tereny w pobliżu pałacu w Kraskowie popularne były już za czasów Celtyckich, kiedy odprawiano magiczne rytuały wokół granitowej skały. Od tej pory okolica zyskiwała na znaczeniu i sprowadzało się coraz więcej osób. Już przed 1250 rokiem znajdowało się tu gospodarstwo, które zostało przebudowane w zamek rycerski, a następnie w zamek na wodzie. Uległ on zniszczeniu w trakcie wojny trzydziestoletniej. Został ponownie odbudowany, jednak w XVIII wieku strawił go pożar. Odbudowany, w 1941 roku w oparciu o projekt Fischera von Erlach Młodszego, stracił swój obronny charakter, zyskał natomiast barokowy charakter i obecnie uważany jest za jeden z najpiękniejszych pałaców na Dolnym Śląsku. W tym samym okresie przy pałacu założono ogrody różane zaprojektowane przez dyrektora ogrodów królewskich Petera Josepha Lenné.

Po 1945 roku zamek pozostawiony bez opieki popadał w ruinę. Momentem zwrotnym w jego historii był rok 1992, kiedy nowym właścicielem pałacu został Thomas Gamperl. Kompleks został odrestaurowany i utworzono w nim luksusowy hotel z apartamentami do wynajęcia. W 1996 roku obchodzono 250 rocznicę przebudowy obiekt przez D.S. Zedlitza. Obecnie otoczenie pałacu oraz część wnętrz (restauracja, biblioteka) jest ogólnie dostępne dla wszystkich odwiedzających.

Kto nie był - niech obejrzy film

2011-02-19T08:55:00.004+01:00

Kto nie był jeszcze w Kraskowie, a zamierza się tam wkrótce wybrać na wycieczkę albo po prostu spędzić tam kilka dni w pięknym otoczeniu i miłej atmosferze polecam obejrzenie krótkiego filmu z ujęciami pałacu z zewnątrz jak i wewnątrz.

Oczywiście polecam odwiedzić pałac latem lub wczesną jesienią - wtedy jest on najpiękniejszy.

Czekam na Wasze komentarze i relacje z pobytu.

O Kraskowie

2011-02-17T17:14:00.007+01:00

Na początek kilka słów o historii Kraskowa.

Krasków (niem. Kratzkau) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim, w gminie Marcinowice.

W latach 1975-1998 administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

Wieś powstała w połowie XIII wieku jako dobra rycerskie z warownym zamkiem, otoczonym fosą. Najpierw była to własność wrocławskich biskupów i opactwa z Wyspy Piasek, później zamek zamieszkiwały kolejno rody von Seidlitz, von Tschirn, von Nimptsch i ponownie, do roku 1600, von Seidlitz. Zamek uległ zniszczeniu podczas wojny trzydziestoletniej (1618-1648); później na jego miejscu postawiono nowy pałac. Pod koniec XVII wieku właścicielką wsi i pałacu była Anna Elizabeth von Zeidlitz, która wniosła je w 1699 w posagu do małżeństwa z hrabią Heinrichem III von Hochberg z Roztoki (Rohnstock).

Około 1732, kiedy von Hochbergowie zdecydowali się sprzedać Krasków Hansowi Albrechtowi baronowi von Zedlitz und Leipe, pałac został zniszczony przez pożar. Syn Hansa Albrechta, David Sigismund von Zedlitz und Leipe zlecił projekt odbudowy pałacu Fischerowi von Erlach. Powstał nowy obiekt w stylu barokowym, na miejscu dawnych wałów i umocnień założono ogrody różane; prace zakończyły się w 1746. Wnuk Davida, Wilhelm Sigismund w 1847 zlecił światowej sławy projektantowi ogrodów Peterowi Lenné projekt parku wokół pałacu. W tym samym roku Wilhelm zmarł bezpotomnie. Wdowa po nim, hrabina Charlotte Friederike von Zedlitz und Leipe z domu von Panczewski 7 marca 1848 w zamian za wypłacanie dożywotniej renty majątek ten, wraz z czterema jeszcze innymi dobrami rycerskimi, przekazała swemu siostrzeńcowi Georgowi Gustavowi Rudolfowi von Salisch. Ród Salischów pozostawał właścicielem pałacu przez następne blisko sto lat, do końca II wojny światowej. Uszkodzony podczas działań wojennych, pałac przez następne lata - we władaniu PRL - ulegał postępującej dewastacji, aż - po przekształceniach ustrojowych w Polsce - wykupił go w 1992 antykwariusz z Austrii, który pałac odbudował i urządził w nim luksusowy hotel oferujący wyszukane noclegi w zamkowych wnętrzach. W zabudowaniach służebnych pałacu, przy bramie wjazdowej, urządzone jest dwujęzyczne polsko-niemieckie przedszkole organizujące różnego rodzaju ciekawe imprezy dla dzieci.

Źródło: Wikipedia